Để thực hiện cách ủ men tỏi dùng trong nuôi tôm chuẩn kỹ thuật, người nuôi cần chuẩn bị hỗn hợp gồm 10kg tỏi tươi xay nhuyễn, 16 lít nước sạch, 1kg đường kính trắng (hoặc mật rỉ đường) và 1 lít giấm gạo.
Hỗn hợp được trộn đều, đậy kín trong thùng nhựa và ủ từ 10 đến 15 ngày (đối với mùa hè). Dung dịch thu được (EM tỏi) sử dụng để trộn vào thức ăn với liều lượng 1 lít cho 10kg thức ăn, giúp tôm tăng cường hệ miễn dịch và tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh đường ruột mà không cần dùng đến kháng sinh hóa học.
1/ Hiện trạng lạm dụng kháng sinh và giải pháp từ tỏi
Hiện nay, tình hình dịch bệnh trên tôm, cá ngày càng diễn biến phức tạp. Quá trình điều trị lạm dụng các hợp chất hóa học và kháng sinh đã tạo ra hiện tượng vi khuẩn kháng thuốc và tồn dư kháng sinh trong cơ thịt vật nuôi. Tồn dư kháng sinh không chỉ làm suy giảm chất lượng nước ao nuôi mà còn tạo ra rào cản kỹ thuật rất lớn khi xuất khẩu thủy sản.

Trong bối cảnh đó, tỏi (tên khoa học: Allium sativum) được ứng dụng rộng rãi như một loại kháng sinh tự nhiên. Sử dụng tỏi đúng kỹ thuật giúp người nuôi phòng và điều trị bệnh hiệu quả, duy trì năng suất cao, đồng thời hạn chế tối đa sự phụ thuộc vào kháng sinh hóa học. Tuy nhiên, nếu chế biến và bảo quản sai cách, hoạt tính kháng khuẩn của tỏi sẽ bị suy giảm hoàn toàn.
Đọc thêm:
Cách xử lý tảo đỏ và tảo giáp trong ao tôm hiệu quả, an toàn
Cách điều trị bệnh mủ đuôi tôm thẻ chân trắng
Hướng dẫn cách sử dụng chất dẫn dụ cá
2/ Cơ chế kháng khuẩn và trị bệnh của tỏi
Tỏi có tính kháng khuẩn rất mạnh đối với hầu hết các chủng vi khuẩn phân lập được trên vật nuôi trong môi trường nước ngọt, nước lợ và nước mặn. Sức mạnh của tỏi đến từ các phản ứng hóa học sau:
-
Sự hình thành Allicin: Bản thân củ tỏi nguyên vẹn không chứa Allicin. Khi tỏi bị đập dập hoặc nghiền nát, chất Allin (một axit hữu cơ) sẽ kết hợp với enzyme Allinase để tạo thành Allicin. Chất này có khả năng kháng khuẩn và diệt nấm cực mạnh, với sức mạnh tương đương 1/5 thuốc Peniciline và 1/10 thuốc Oxytracilin.
-
Hợp chất Diallyl disulfide: Tỏi chứa hợp chất này với dược tính mạnh hơn và tác dụng nhanh hơn nhiều so với hai dòng kháng sinh công nghiệp là Erythromycin và Ciprofloxacin.
-
Phổ diệt khuẩn rộng: Tỏi tiêu diệt hiệu quả các loại vi khuẩn gây bệnh thương hàn, lị, tả, trực khuẩn. Đồng thời, dịch chiết từ tỏi ức chế sự phát triển của nguyên sinh động vật, trị sán, giun kim và các bệnh do nấm gây ra.
Bên cạnh khả năng diệt khuẩn, tỏi kích thích quá trình thực bào, làm tăng chỉ số hồng cầu, lượng hemoglobin và bạch cầu. Đây là chất kích thích hệ miễn dịch tự nhiên, bảo vệ vật nuôi trước các tác nhân virus và vi khuẩn gram âm, gram dương.
3/ Hướng dẫn cách ủ men tỏi dùng trong nuôi tôm chi tiết
Cho tôm ăn tỏi tươi mang lại hiệu quả, nhưng việc xay tỏi mỗi ngày tốn rất nhiều thời gian. Để tiện lợi và giúp tôm tiêu hóa, hấp thụ dinh dưỡng tốt hơn, đội ngũ kỹ thuật của Shrimpharmaqua khuyến cáo bà con nên thực hiện phương pháp ủ men tỏi (EM tỏi).

Bảng tỷ lệ nguyên liệu ủ men tỏi:
| Nguyên liệu | Số lượng chuẩn |
| Tỏi tươi (bóc vỏ, xay thật nhuyễn) | 10 kg |
| Nước sạch | 16 lít |
| Đường kính trắng (hoặc mật rỉ đường sạch) | 1 kg |
| Giấm gạo | 1 lít |
Quy trình thực hiện:
-
Bước 1: Trộn đều tất cả nguyên liệu đã chuẩn bị vào trong một chum nhựa hoặc xô nhựa sạch.
-
Bước 2: Đậy nắp thật kín để ngăn ruồi nhặng, côn trùng và các tạp chất bay vào làm hỏng quá trình lên men.
-
Bước 3: Đặt thùng ủ ở nơi râm mát, thoáng khí, tránh ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp.
-
Bước 4: Thời gian ủ phụ thuộc vào nhiệt độ môi trường; vào mùa hè, thời gian ủ từ 10 đến 15 ngày; vào mùa đông, thời gian kéo dài từ 25 đến 30 ngày.
-
Bước 5: Nhận biết thành phẩm. Khi dung dịch tỏi chuyển sang màu nâu đặc trưng và có mùi thơm chua dịu, men tỏi đã sẵn sàng để sử dụng. Sau khi dùng hết, bà con tiến hành vệ sinh thùng và ủ mẻ mới.
Đọc thêm:
Quản lý ao nuôi giai đoạn giáp trăng
Kỹ thuật nuôi tôm thẻ mật độ cao vẫn đạt năng suất
Saponin là gì? Ứng dụng trong nuôi tôm và hướng dẫn chi tiết
4/ Liều lượng và phương pháp trộn tỏi vào thức ăn của tôm
Việc sử dụng đúng liều lượng quyết định trực tiếp đến tỷ lệ hấp thụ và tính an toàn cho hệ tiêu hóa của tôm.
Đối với men tỏi (EM tỏi đã ủ):
-
Liều lượng: Bà con rút 1 lít dung dịch men tỏi trộn đều cho 10kg thức ăn công nghiệp.
-
Cách dùng: Trộn men tỏi vào thức ăn, để yên trong 10 đến 15 phút cho dung dịch ngấm sâu vào lõi viên cám trước khi rải xuống ao. Không nên để cám đã trộn quá lâu bên ngoài sẽ làm giảm chất lượng men.
-
Tần suất: Cho ăn liên tục trong 10 ngày, mỗi tháng lặp lại 1 lần, duy trì xuyên suốt chu kỳ nuôi.

Đối với tỏi tươi xay nhuyễn:
-
Liều lượng: Dùng 3g đến 5g tỏi tươi xay nhuyễn / 1kg thức ăn, cho ăn liên tục từ 5 đến 7 ngày.
-
Cách dùng: Tỏi phải được xay nhuyễn và trộn ngay lập tức vì Allicin rất dễ bị biến chất ngoài môi trường. Trộn thành hỗn hợp sền sệt, tẩm vào cám và ủ 15-30 phút. Để tránh tỏi bị tan ra nước, bắt buộc phải dùng cám gạo hoặc chất kết dính áo bên ngoài viên thức ăn.
5/ Những lưu ý bắt buộc khi sử dụng tỏi cho tôm
Để tỏi phát huy tối đa công dụng và không gây tác dụng phụ, bà con cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy tắc kỹ thuật sau:
-
Không cho ăn lúc đói: Tuyệt đối không sử dụng tỏi khi tôm, cá đang đói. Hoạt chất kháng sinh trong tỏi sẽ gây kích ứng, làm rối loạn hệ tiêu hóa và đường ruột của vật nuôi.
-
Thời điểm cho ăn: Tỏi nên được bổ sung vào cữ ăn cuối cùng trong ngày để đạt hiệu quả hấp thu cao nhất.
-
Không tác dụng nhiệt: Không được nấu chín tỏi. Nhiệt độ cao sẽ phá vỡ cấu trúc hóa học và phân hủy hoàn toàn chất Allicin, làm mất khả năng kháng khuẩn.
-
Chất lượng nguyên liệu: Không sử dụng các củ tỏi đã bị hỏng, nấm mốc, có mùi thối hoặc tỏi chứa hóa chất bảo quản để ủ men hay trộn thức ăn. Nên ưu tiên sử dụng tinh dầu tỏi chiết xuất hoặc tỏi tươi; bột tỏi công nghiệp thường mang lại hiệu quả kỹ thuật thấp hơn rất nhiều.
-
Bổ sung vi sinh phục hồi: Tỏi có bản chất là kháng sinh tự nhiên phổ rộng. Quá trình diệt khuẩn của tỏi tiêu diệt luôn cả các chủng vi khuẩn có lợi trong đường ruột tôm. Do đó, sau liệu trình cho ăn tỏi, bà con bắt buộc phải cấy lại hệ vi sinh đường ruột bằng các chế phẩm sinh học (như dòng men tiêu hóa POLI BIO) để tái tạo lại hệ lông nhung và tăng cường chức năng tiêu hóa.
Thông tin liên hệ & Đặt hàng:
-
Công ty TNHH SHRIMPHARMAQUA
-
Trụ sở chính: Số 80 Đường D2, Khu Dân Cư Hà Đô, Phường Thới An, Quận 12, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
-
Hotline hỗ trợ kỹ thuật: 0828.39.3456
-
Website: shrimpharmaqua.com
HYIOT POWDER - Vi sinh cải thiện môi trường nước, giảm phèn
NEOZYME - Enzyme giảm nhớt bạt, xử lý xác rong rêu, nhớt nước hiệu quả ao nuôi tôm
CARE-OR - Men tiêu hoá, nong to đường ruột, kích thích miễn dịch cho tôm